Birçok kimsenin ilgili olduğu olaydan yalnızca bir kimse zararlı çıkmak; beklenmediği halde, bir işin zararlı sonucuna katlanmak.

Bıktırmak, usanç vermek, tatsız olmaya başlamak.

Bir yerin temizliğini üstünkörü yapmak.

Çok sıkılmak, eziyet çekmek.

Sevinç ve heyecanından taşkın hareketlerde bulunmak.

Tek başına kalmak, dış dünya ile ilgisini kesmek, kimse ile görüşmemek.

Birinin hiçbir oyuna gelmeyecek kadar açık göz ve akıllı olduğunu anlatmak için kullanılır.

Davranışları, anlayışları, dünya görüşleri birbirine uymuş kimselerden her biri.

Bir konu üzerinde pek çok düşünmek, zihin yormak.

Karşı gelmek, direnmek, boyun eğmemek.

Bir konu üzerinde inceleme yapmadan, rast gele konuşmak.

Düşüncesiz, delice işler yapan, aklı kıt.

1. Anlayıp kavrayamamak. 2. Zihin yorgunluğundan ötürü anlayamaz olmak. 3. Olabileceğine inanmamak.

Bir konu üzerinde kavrayışı çok iyi olmak.

1. Zihni yorulmak. 2. Gürültülü, patırtılı şeyler dinlemekten rahatsız olmak, yorgunluk duymak.

Çok öfkelenip sinirlenmek.

1. O anda kafası çok yorgun olmak. 2. Başka şeyler düşündüğünden, o anda konuşulana hemen intibak edememek.

Çoktandır anlayamadığı bir meseleyi bir olay sebebiyle birden bire kavramak, doğruyu yakalamak.

Bir şeyi yapmaya kararlı olup zamanını beklemek.

1. Hapse girmek. 2. Aldatılmak, hile yoluyla kendisinden çıkar sağlanmak, oyuna gelmek.

Tuzağa düşürüp çıkar sağlamak.

Düşüncelerini, duygularını yazıya geçirmek.

Yapılması kararlaştırıldığı halde uygulanmamak; konuşulan, kararlaştırılan yazıda kalmak.

Bir anlaşmanın resmiyette kalması,tatbik edilmemesi .

İncitmek, küstürecek kadar üzmek, gönlünü kırmak, gücendirmek.

Benzerleri arasında üstün, seçkin, görünür.

Verimsiz, verim alınamayacak, olmayacak bir işle uğraşmak.

İşsiz güçsüz, sokaklarda dolaşan kimse.

Önemsiz görmek, sözünü etmeye değer bulmamak.

Kalemde çalışan görevli, yazman.

1. Yazı yazmak. 2. Bir yazıyı düzeltmek. 3. Bir yazıda değişiklik yapmak.

Meseleyi karşı taraftan birinin yardımıyla halletmek .

Karşı taraftan birinin yardımını alarak davasını kazanmak.

Bir şeye bütün içtenliği ile güvenmek, bir şeyi doğrulamak.

Görünüşünden bekleneni yapamaz olmak, umulanı ortaya koymamak.

1. Sık sık iş değiştirmek. 2. Çıkar sağlamak için değişik kılıklara girmek.

Aşk acısı

Güzel bir davranış ve sözle birilerinin sevgisini kazanmak, ilgisini çekmek.

"Bir toplantı, eğlence veya iş, en çok ilgili kişiler bulunmadan yapılırsa tadı çıkmaz" anlamında alay yollu kullanılır.

"Sıkıntı üstüne sıkıntı, terslik üstüne terslik, borç üstüne borç, aksilikler birbirini kovalıyor" anlamında kullanılır.

Çok çalışmış olmak .

Büyük bir üzüntü içinde olup yakınmak.

Kurban kesmek.

Çok sinirlenmek, öfkelenmek.

Çok kızarmış olma hali.

Cinayet işlenmek, kan dökülmek.

Ölüme yol açmak, yaralanıp ölmek veya birini yaralayıp öldürmek.

Çok kan akıtılmış olmak, çok insan öldürülmek.

Kan dökerek öç almayı istemek.

Çok eziyet, sıkıntı çekmek.

Çok büyük sıkıntı ve eziyet çektirmek.

Çok yorulmak.

Çok yorgun, terli, bitkin ve perişan durumda olmak.

1. Kan görünce bayılmak. 2. (Adam öldüren kimse korku ve heyecandan) şok geçirmek, kaçamamak, olduğu yere yığılıp kalmak.

Birini öldürme hırsı içinde olmak.

Korumak, gözetmek, himayesi altına almak.

Birini korumak, gözetimi altına almak.

Bir kimsenin zararı, kötülüğü için uğraşmak.

Eli yere kadar uzatarak yapılan selâmlama.

Davranışları yavaş, sevimsiz, konuşması insana sıkıntı veren, hoşa gitmeyen kimse.

Soysuz, iğrenç işler yapmaktan geri durmayan.

1. Hareketli, coşkun olmak. 2. Birine içten bir sevgi beslemek, yakınlık duymak.

Yaralanmayı veya öldürülmeyi göze alarak.

Sevimli, kendisini sevdiren, sempatik, sıcakkanlı.

1. Birini öldürtmek veya öldürmek. 2. Bir şeyi harcamak, ziyan etmek.

Belasını aramak, kendisinin öldürülmesine yol açacak bir davranışta bulunmak.

Hiç insaf etmeden sömürmek, varını yoğunu elinden almak.

Yaptığı işin cezasını hayatıyla ödemek.

Birbirlerinin kanını dökecek, birbirlerini öldürecek kadar birbirlerine düşman olmak.

Sağlıklı, sapasağlam, dinç ve diri olduğu yüzünden belli olan.

Gitmek,yerleşmek .

Sıkıntılı bir yerden kurtulup rahat edeceği bir yere kavuşmak; uygun bir yere yerleşmek, işe girmek.

İçinde ne sakladığını belli etmeyen, niteliği gizli kalan.

Kovmak, dışarı atmak.

1. Ev ev gezmek, her eve uğramak. 2. Hemen her devlet dairesine başvurmak.

Birinin evinde eğitim görüp yetişmek.

Çok gidip gelmek.

İstediğini elde edinceye kadar birinin yanına çok sık gidip gelmek.

1. Başlama. 2. Bir işte birilerine örnek olmak.

İki kişi, iki dost arasına girerek arayı bozan kimse.

Birine iftira etmek, leke sürmek, haksız yere suçlamak.

İnsana sıkıntılı günlerinde yardım eden gerçek dost .

Yalnız iyi günlerde değil sıkıntılı, üzücü, düşkünlük günlerinde de insanın yardımına koşan, dostunu yalnız bırakmayan kimse.

Bir felaket dolayısıyla yas tutmak, siyah elbise giymek ya da siyah örtü bağlamak.

"Dış görünüşe aldanmamalı, bir kişi ya da iş olağan görünebilir, ancak altından neler çıkabileceği hiç belli olmaz, o sonra görünür." anlamında kullanılır.

Dönüp dolaşıp o şeyin üstünde durmak, onu tercih etmek, birçok şeyi deneyip onu seçmek.

Kimsenin sezemeyeceği biçimde gizli bir iş çevirmek, uygunsuz işler yapmak.

Eşit oranlarda bölmek, taksim etmek, paylaştırmak.

Birkaç kişi, birini kollarından bacaklarından tutup havaya kaldırmak.

Eğri büğrü, kötü, okunması güç, çarpık, düzensiz (yazı).

Çok küçük, sık ve okunaksız, birbirine girmiş (yazı).

Az, önemsiz ve küçük de olsa, gücü yettiği kadar, elinden geldiğince.

Çok kalabalık ve hareketli olmak (bir yer).

Karmakarışık, çok karışık, düzensiz, alt üst olup birbirine girmiş.

Hiçbir şeyi tasa etmeyen, titizlenmeyen, gamsız, umarsız.

Çok acıkmak, çok zayıflamış olmak.

"O sözlerine kanmıyorum, önem vermiyorum" anlamında kullanılır.

Geçimi iyi, hali vakti yerinde, para sıkıntısı olmayan, birinin yardımına ihtiyaç duymayan (kimse).

Çok acıkmış olmak.

1. Gelenleri karşılamak üzere yola ya da kapı önüne çıkmak. 2. İleri sürülen fikrin, tutulan yolun yanlış olduğunu söylemek.

Bir güce boyun eğmemek, direnmek.

Engel olmaya çalışmak, direnmek, güç kullanarak dayanmak, boyun eğmemek.

Kaş ve göz hareketleriyle bir işaret vermeye, istediğini bu yolla anlatmaya çalışmak.

Bir iyilik yaptıktan sonra, bu iyiliği hiçe indirecek bir kötülük yapmak.

Yaptığını beğenmemek,takdir etmemek .

1. Bir afet çok zarar vermek, mahvetmek. 2. Baskı yaparak, kıyıcı davranışlarda bulunarak bir topluluğu ezmek; zulmetmek, ortalığı korku ve dehşet içinde bırakmak.

Çok çabuk, kimsenin sezmesine fırsat vermeyecek kadar az bir zaman içinde.

Acımasız, merhametsiz, acı veren şeylere aldırmayan.

Umursamamak, önem vermemek, ilgi göstermemek.

Yönetime karşı topluca karşı gelmek, baş kaldırmak.

Dimdik (duran, oturan, yürüyen).

"Durum, mesele senin sandığın gibi değil" anlamında kullanılır.

Düşünme yeteneğini kaybetmek, aklını oynatmak, delirmek, bunalım içinde olmak.

İmrenerek, iştahla, ele geçirme isteği ile bakmak.

En zor, en tehlikeli durumdan zarar görmeden kurtulmak.

Geçimsiz biriyle ortaklık etmek .

İlk defa, neden sonra kendisinden beklenen bir iş yapabildi.

Ağır bir hasta ölüm tehlikesini atlamak.

Pek çok ihtiyaç giderilmeyi beklerken gereksiz özenti ve gösterişi belirtmek için kullanılır.

Bir kabahati, kusuru ortaya çıkmak.

Gerekli olmayan bir acelecilikle, bir şey ulaştıracakmış gibi çok hızlı koşarak.

Ölümü göze alarak bir işe kalkışmak.

Anlatmak istediğini açık seçik ifade edememek, bir soru karşısında bocalayıp cevap bulamayarak anlamsız sözler söylemek.

Tutumlu davranmak, açlığa ve susuzluğa katlanmak.

İstediği yardım gelmeyince kendi işini kendi yapmak durumunda kalmak.

Sessiz, hiçbir şeye karışmayan, karışmak istemeyen, sakin (kimse).

Başkalarının ne diyeceğini hesaba katmadan, bir işi sadece kendi başına tasarlayıp olmuş sayarak sevinmek.

İstediği iş olmadı diye gizli gizli üzülmek, kaygı duymak.

Elindekiyle yetinmeye, kimseye muhtaç olmadan yaşamaya çalışmak; ihtiyaçlarını kendi karşılayarak kimseden yardım istememek.

1. Kendini kaybetmek, bayılmak, bilinci işlemez olmak. 2. Sevindirici bir olay karşısında coşkuya kapılmak, duygulanmak.

Bir durumu kendi durumu ile ölçüştürmek.

1. Sarhoşluktan, bayıldıktan sonra ayılmak. 2. Aklı başına gelmek. 3. Bozuk olan durumu düzelmek.

Yapılan bir işi onur kırıcı görüp, kişiliğine dokunmuş sayarak tepki göstermek; kendisinin başkasına yapması söz konusu olan işi, kişiliği için uygun görmeyip yapmamak.

Karşısındakileri düşünmeden kendi çıkarına göre davranmak .

Ortaya çıkan fırsattan yararlanıp başkalarını düşünmeyerek hep kendi çıkarını sağlayacak yönde hareket etmek.

Kendisinden yapılması istenen işi, birçok ricadan, birçok ısrardan sonra yapmayı kabul etmek.

İstemeyerek bir işi yapmak durumunda kalmak, yapmamayı edememek, kendini tutamayıp yapmak.

Bilerek zor ve tehlikeli bir işe girişmek.

1. İyi bir duruma kavuşmak. 2. Kişilik kazanıp olgunluğa erişmek. 3. Farkında olmadan bir yere ulaşmış olmak.

Kendisini olduğundan büyük bir adam sanmak; üstün, yetenekli, güçlü görmek.

1. Önemsiz, küçük rahatsızlıkları büyütmek; hastalık kuruntusu içinde bulunmak. 2. Yalnız, sakin kalmak.

1. Ortaya çıkmak, belirmek. 2. Beğenilecek, takdir edilecek niteliklerini ortaya koymak; gücünü göstermek.

Bir şeyin etkisinden kendini kurtaramamak.

1. Düşüp bayılmak. 2. Kızgınlık, öfke yüzünden ne yaptığını bilmeyecek hale gelmek.

1. Kötü, bozuk olan durumunu düzeltmek. 2. Bir konu üzerinde dikkatini yoğunlaştırmak. 3. Şişmanlamak.

Bir durum karşısında sessiz ve heyecana kapılmadan durmayı başaramamak, kendine hakim olamamak.

Bir şeye bütün varlığıyla bağlanmak, başka şeylerle ilgisini kesip yalnızca onunla ilgilenmek, bir şeyi tüm gücüyle yapmaya çalışmak.

Yakasını bir türlü bırakmamak; istenmediği hâlde, çıkar sağladığı için birinin peşini bırakmamak.

Bol para harcamaya başlamak.

Birisine karışmaya hakkı olmamak, istediği gibi yaşamasına engel olmamak.

Neşeli olmak, hoş ve eğlenceli zaman geçirmek.

Rahatına düşkün kimse, zevkinden bol bol yararlanan.

Bütün işlerin çözümlenmesi ona bağlı olan önemli unsur, üzerinde durulması gereken en önemli nokta, makam veya yer.

Bir kargaşa anında ve kalabalık arasında kimin tarafından vurulduğu veya dövüldüğü belli olmamak.

Kimseye minnettar kalmamak.

Kimseden yardım ve iyilik beklememek, kimsenin minneti altına girmemek.

Az bulunur.

Kaçıp gitmek, bulunduğu yerden gizlice ve çabucak ayrılmak.

Ayıp, suç ve kusurlarını, gizli kalmış yolsuzluklarını açığa çıkarmak; açıklamak, söylemek.

Elini kutsal kitap olan Kur'ân-ı Kerim üzerine koyarak yemin etmek.

Yasal olmayan bir işi kimi boşluklardan yararlanarak yasalmış gibi göstermek.

Çok az, az bir fark (kalmak).

Titizlenmek, çok dikkat ederek en ince ayrıntılarına kadar incelemek, önemle üstünde durmak.

Bir kimseye, zarar verebilecek en ufak davranıştan bile kaçınmak.

Bir durum karşısında en küçük bir tepki bile göstermemek, ilgisiz kalmak, harekete geçmemek.

Çok sevinmek.

1. Daha önce bulunan şey bulunmaz olmak. 2. Hayvanlar ya da insanlar arasında öldürücü bir hastalık yayılmak.

1. Eski çürük, sağlam olmayan, değersiz (şey). 2. Düzgün olmayan, parça parça, dağınık (söz).

1. Yakıp yıkarak, baskı yaparak, öldürerek büyük zarar vermek. 2. Çok sert davranarak darıltmak. 3. Garip olan söz ve davranışlarıyla herkesi güldürmekten katıltmak.

Birini kandırmak için çok dolambaçlı gerekçeler ileri sürmek, ikna edebilmek için çok uğraşmak.

Birbirinden farklı birçok işle uğraşmak, birçok ilişkisi bulunmak, gizli ilişkileri olmak.

Bir kimse artık ortalıkta görünmez olmak.

1. Kazancı artıp bolluğa erişmek. 2. Bir kızı isteyenlerin çoğalması. "Bu miras kızın kısmetini de açtı hani!"

Kavuşacağı iyi bir durumu, kıymetini bilmeyerek reddetmek; istememek, değerlendirememek.

Bir olaydan, anlatılan bir hikâyeden ders almak.

Yoksulluk içinde, zar zor ve güçlükle (geçinmek).

En uygun zamanında olmak, gerekli ve istenilen şartlar yerine gelmek, istenilen duruma gelmek.

1. Kıyamet günü gelmek. 2. Bir yerde çok gürültü ve patırtı kavga, telaş olmak.

Utanarak renkten renge girmek, kimi duyguların etkisiyle yüzünün rengi değişmek.

Bir meselede büyük, aşırı, gürültülü bir kavgaya yol açmak; yüksek sesli tartışma başlatmak.

İşe yaramadığı, sanıldığı gibi olmadığı, boş ve değersiz bir kişi olduğu anlaşılmak.

1. Bir yere iyice, ayrılmamacasına yerleşmek. 2. İyice tutunmak, köklenmek, sağlamlaşmak, yayılmak.

Uğraştırmak, güçlük çıkarmak, engel olmak.

Bir daha belirmeyecek, ortaya çıkmayacak biçimde yok etmek, ortadan kaldırmak.

Gizli yapılmış bir iş, daha sonra herkes tarafından bilinir olmaya başlamak.

Yardım etmek, gözetmek, bir kimseyi koruyuculuğu altına almak.

Çevresini ya da kendisinden istenilen yeri dolaşıp ne var ne yok diye bakmak, olup biteni anlamak amacıyla dolaşmak.

Kendisine ya da yakınlarına yapılan övgüden ötürü kıvanç duyup büyüklenmek, böbürlenmek.

Çaresiz duruma düşmek, bir şey yapamaz hale gelmek.

Yakışıklı ve şık giyinmiş kimse.

Girişilen, başlanılan bir işten vazgeçmeye ya da geri dönmeye imkânı kalmayacak şekilde kesin bir davranış göstermek; ilişkileri bir daha kurulamayacak biçimde bozmak.

Bir değişiklik, yenilik düşünmeden, hep aynı biçimde davrananların durumunu anlatmak için kullanılır.

Sonuç alınamayacak ve birbirini engelleyecek biçimde, bir birinden habersiz düzensiz ve uyumsuz çabalama.

Sözünü esirgemeyen; doğru bildiğini hatır gönül dinlemeden her yerde, herkesin yüzüne karşı söyleyen.

Hep aksilikle karşılaşan kişiler tarafından sitem yollu olarak kullanılır.

Endişe duyduğu, kaygılandığı, olmasını istemediği şeyle karşı karşıya gelmek.

Düşünüp taşınmadan, nasıl sonuçlanacağını hesaplamadan, dikkat etmeden.

Allah verdi iki göz : Hayal ettiðinden daha fazlasýna kavuþan kiþiler için kullanýlýr.

Engel olmak.

Suistimal etmek, yetkisini yanlış bir yolda kullanmak, istenilmeyen yolda yararlanmak.

Düşünmeden, hiçbir şeyi anlamadan, ne denildiğini kavramadan dinlemek.

Aradaki anlaşmazlığı zora başvurarak, üstün olan güce dayandırarak çözümlemek, sona erdirmek.

Birinin davasını ondan daha çok savunur olmak.

İhtiyaç sahibi birine sığınacak yer vermek, onu korumak.

Onurunu kırmak, birilerinin yanında itibarını sarsmak ve değerini düşürmek.

Önemsememek, değer vermemek.

Yapayalnız, tek başına.

1. Çok üşüyen, ateşin yanından ayrılmayan (kimse). 2. Uyuşuk, miskin, rahatına düşkün, tembel.

Heyecan ve korkudan yüzünün rengi atmak, solmak.

Tam bir doğruluk içinde gönülden bağlanmak, bağlılığın gerektirdiği fedakarlığı yapmaya hazır olmak.

1. Bir şey bütünüyle yanmak. 2. Varını yoğunu yitirmek, elinde bulunanlar yok olmak. 3. Büyük bir felakete uğrayıp çok üzülmek.

oyuna gelmek

Oyuna gelmemek, tuzağa düşmemek, kurnazca yapılan bir hileye aldanmamak.

Olup bitenleri çabuk haber alan, hemen her şeyden haberi olan.

Söylenecek sözü, gelecek haberi dikkatlice (beklemek).

Bir söz, bir haber başkasına söylenirken kendisi de şöyle böyle duymak.

Rahatını bozan bir haber işitmek, sıkışık bir duruma düşmek.

Başına gelen bir işten, gördüğü olaydan ders alıp hiç unutmamak.

Bütün dikkatini vererek dinlemek, söylenenlere dikkat etmek.

Dikkatli olması için uyarıda bulanmak.

1. Uyarmak için hafif bir ceza vermek. 2. Ceza olarak kulağını büküp çekmek.

"Söylediklerin hiç de inandırıcı değil, sana inanmıyorum" anlamında kullanılır.

Çok kurnaz olmak; oyuna getirmek, kendisine iyi davranmayanları bir hile ile yaptıklarına pişman etmek.

"Araları bozulmak, bozuşmak" anlamında tehdit olarak kullanılır.

Aldırıp önemsememek, dinlememek.

Duya duya elde edinilen yarı buçuk bilgi.

Çaktırmadan, belli etmemeye çalışarak dinlemek.

Çok iyi, bütün dikkatini vererek dinlemek; dikkatini toplayarak duymaya çalışmak.

Yorgunlukla çökmek.

Bir kusur, bir bahane bulmak.

Bir şeyi tamamiyle bitirip yok etmek, harcayıp tüketmek, telef edip bir şey bırakmamak.

Birini aldatmak için tuzak kurmak, gizli bir iş düzenlemek.

1. Yangın çıkarmak için bir yere tutuşmuş yağlı bez parçası koymak. 2. Ara bozacak bir söz ya da davranışta bulunmak.

Eskiden kötü durumları görülmüş olan, kötü işlere girmiş bulunan.

Haddinden fazla öfkelenme, kızmak, sağa sola ateş saçmak.

Eline geçen fırsatları değerlendirerek çok para biriktirmek.

1. Aşırı sevgi ve hayranlık anlatmak için kullanılır. 2. Yalvarmak için söylenir.

Kötü biriyle saf birini uzlaştırmak .

Hemen her söze cevap yetiştirmek, büyüklerine karşı saygısızca karşılıklar verir olmak.

Ölüm cezasını askerî bir birliğin attığı kurşunlarla yerine getirmek, sıkılan kurşunlarla öldürmek.

İnandırıcı, gereksiz, asılsız sözler (söylemek).

Öteden beri yapmak istediği şeyi bol bol yapıp hevesini almak.

Hiçbir kanıtı olmayan suçlama.

1. Yararsız kırık dökük eşya. 2. Hiçbir işe yaramayan insan topluluğu.

Boşuna, boş yere.

1. Korkutmak amacıyla söylenen sözler, blöf. 2. Yalnız barutla sıkılanmış tüfek veya fişek dolgusu.

Akılsız, aptal, ahmak.

Küçük, cılız, zayıf, çelimsiz bir vücuda sahip olmak.

En pahalı, değerli az bulunur besinlerle yiyip içirmek.

Çok ıssız, sapa, kır, insanın uğramadığı yer.

Hiç kimsenin geçmesine, kaçmasına izin vermemek; imkân tanımamak, bunun için çok dikkatli davranmak.

Gücü iyice azalmak.

Birini tahrik etmek, incitip saldırmasına yol açmak.

Yaltaklanmak, birisine yaranmak için yapmacık davranışlarda bulunup şirin görünmeye çalışmak.

İnsanın kanması için süslenmiş büyük yalan.

Birinin kötü duruma düşmesi, felakete uğraması, zarar görmesini sağlamak için zemin hazırlamak, tuzak kurmak.