Türkçe Ailesi

  1. Anasayfa
  2. Dilimizin Zenginlikleri Sözlük Tasarım Yarışması Materyalleri

Dilimizin Zenginlikleri Sözlük Tasarım Yarışması Materyalleri

Ahmet Fatih ERDEM Ahmet Fatih ERDEM -
700 0

Sözlük Tasarım Yarışması Şartnamesi için tıklayınız.


Sözlük hazırlamak, kapsamlı ve özenli bir çalışma gerektiren bir süreçtir. Sözlük hazırlarken takip edebileceğiniz adımlar şunlardır:

1. Adım: Konu seçimi

İlk olarak, sözlüğünüzün konusunu seçmeniz gerekir. Sözlük, genel bir sözlük olabilir veya belirli bir konuya veya alana odaklanmış olabilir. Örneğin, Türkçe genel sözlük, İngilizce-Türkçe sözlük, etimoloji sözlüğü, hukuk sözlüğü, tıp sözlüğü gibi.

2. Adım: Araştırma

Konunuzu seçtikten sonra, sözlüğünüzde yer alacak kelimeleri belirlemek için araştırma yapmanız gerekir. Bu araştırmayı, kitaplar, makaleler, internet kaynakları gibi çeşitli kaynaklardan yapabilirsiniz.

3. Adım: Maddebaşı seçimi

Araştırma sonucunda belirlediğiniz kelimeleri, sözlüğünüzde yer alacak maddebaşlarına dönüştürmeniz gerekir. Maddebaşı seçimi, sözlüğünüzün kapsamını ve içeriğini belirleyen önemli bir adımdır.

4. Adım: Maddebaşı tanımı

Maddebaşlarının her birini, açık ve anlaşılır bir şekilde tanımlamanız gerekir. Tanımları hazırlarken, kelimelerin anlamlarını, kökenlerini, kullanım alanlarını ve diğer özelliklerini göz önünde bulundurmanız gerekir.

5. Adım: Örnek cümleler

Maddebaşı tanımları, örnek cümlelerle desteklenmelidir. Örnek cümleler, kelimelerin nasıl kullanıldığını daha iyi anlamanıza yardımcı olacaktır.

6. Adım: Görseller

Sözlüğünüzü görsellerle zenginleştirebilirsiniz. Görseller, kelimelerin anlamlarını daha somut bir şekilde anlamanıza yardımcı olacaktır.

7. Adım: Düzenleme

Sözlüğünüzün içeriğini ve tasarımını gözden geçirerek, gerekli düzenlemeleri yapmalısınız. Bu düzenlemeyi yaparken, sözlüğünüzün amacını ve içeriğini göz önünde bulundurmanız gerekir.

8. Adım: Yayınlama

Sözlüğünüzü hazırladıktan sonra, yayınlayabilirsiniz. Sözlüğü online olarak yayınlayabileceğiniz gibi, basılı olarak da yayınlayabilirsiniz.

Sözlük hazırlarken dikkat edilmesi gereken bazı hususlar şunlardır:

  • Sözlüğünüzün içeriği güncel ve doğru olmalıdır.
  • Sözlüğünüzün içeriği anlaşılır ve akıcı olmalıdır.
  • Sözlüğünüzün içeriği ilgi çekici ve bilgilendirici olmalıdır.
  • Sözlüğünüzün tasarımı özenli ve dikkatli olmalıdır.

Sözlük hazırlamak, dil becerilerinizi geliştirmek ve yeni şeyler öğrenmek için harika bir yoldur. Bu adımları takip ederek, kapsamlı ve kaliteli bir sözlük hazırlayabilirsiniz.

İlkokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin temel kelime dağarcığını geliştirmelerine yardımcı olmayı amaçlamalıdır. Bu amaçla, sözlükte yer alan kelimeler, öğrencilerin günlük yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir. Ayrıca, sözlükte yer alan kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.

İlkokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin bazı örnekleri şunlardır:

  • Resimli sözlükler: Bu sözlüklerde, kelimelerin anlamları resimlerle desteklenerek açıklanmaktadır. Bu sayede, öğrenciler kelimelerin anlamlarını daha kolay ve kalıcı olarak öğrenebilirler.
  • Açıklamalı sözlükler: Bu sözlüklerde, kelimelerin anlamları, örneklerle birlikte açıklanmıştır. Bu sayede, öğrenciler kelimelerin anlamlarını daha iyi kavrayabilirler.
  • Deyimler ve atasözleri sözlükleri: Bu sözlüklerde, Türkçede kullanılan deyimler ve atasözleri anlamlarıyla birlikte açıklanmaktadır. Bu sayede, öğrenciler Türkçenin zenginliğini ve kültürel değerlerini daha iyi öğrenebilirler.

İlkokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin hazırlanırken dikkat edilmesi gereken bazı noktalar şunlardır:

  • Kelime seçimi: Sözlükte yer alacak kelimeler, öğrencilerin günlük yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir.
  • Kelimelerin anlamları: Kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.
  • Kelimelerin örnekleri: Kelimelerin anlamları, örneklerle desteklenerek açıklanmalıdır.
  • Sözlüğün kullanımı: Sözlüğün kullanımının kolay olması için, sözlükte uygun bir indeks sistemi kullanılmalıdır.

İlkokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin Türkçe dil becerilerini geliştirmelerine önemli katkılar sağlayabilir. Bu sözlükler, öğrencilerin kelime dağarcığını genişletmesine, kelimelerin anlamlarını daha iyi anlamasına ve Türkçenin zenginliğini ve kültürel değerlerini öğrenmesine yardımcı olabilir.


Ortaokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin kelime dağarcığını genişletmelerine ve kelimelerin anlamlarını daha iyi anlamalarına yardımcı olmayı amaçlamalıdır. Bu amaçla, sözlükte yer alan kelimeler, öğrencilerin akademik ve sosyal yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir. Ayrıca, sözlükte yer alan kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.

Ortaokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin bazı örnekleri şunlardır:

  • Açıklamalı Sözlükler: Bu sözlüklerde, kelimelerin anlamları, örneklerle birlikte açıklanmıştır. Bu sayede, öğrenciler kelimelerin anlamlarını daha iyi kavrayabilirler.
  • Türkçede Kullanılan Yabancı Kelimeler Sözlükleri: Bu sözlüklerde, Türkçede kullanılan yabancı kelimelerin anlamları, Türkçe karşılıklarıyla birlikte açıklanmaktadır. Bu sayede, öğrenciler yabancı kelimelerin anlamlarını daha kolay öğrenebilirler.
  • Edebiyat Sözlükleri: Bu sözlüklerde, edebiyat alanında kullanılan kelimelerin anlamları, örneklerle birlikte açıklanmıştır. Bu sayede, öğrenciler edebiyattaki kelimelerin anlamlarını daha iyi kavrayabilirler.
  • Etimoloji Sözlüğü: Dünya dillerinin isimlerinin, kökenlerinin ve anlamlarının yer aldığı bir sözlük hazırlayabilirsiniz.
  • Hayvanlar Sözlüğü: Dünya yaşayan hayvanların isimlerinin, kökenlerinin, yaşam alanlarının ve özelliklerinin yer aldığı bir sözlük hazırlayabilirsiniz.
  • Böcekler Sözlüğü: Dünya yaşayan böceklerin isimlerinin, kökenlerinin, yaşam alanlarının ve özelliklerinin yer aldığı bir sözlük hazırlayabilirsiniz.
  • Kuşlar Sözlüğü: Dünya yaşayan kuşların isimlerinin, kökenlerinin, yaşam alanlarının ve özelliklerinin yer aldığı bir sözlük hazırlayabilirsiniz.
  • Şehirler Sözlüğü: Ülkemizdeki şehirlerin isimlerinin, kökenlerinin ve özelliklerinin yer aldığı bir sözlük hazırlayabilirsiniz.

Ortaokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin hazırlanırken dikkat edilmesi gereken bazı noktalar şunlardır:

  • Kelime seçimi: Sözlükte yer alacak kelimeler, öğrencilerin akademik ve sosyal yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir.
  • Kelimelerin anlamları: Kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.
  • Kelimelerin örnekleri: Kelimelerin anlamları, örneklerle desteklenerek açıklanmalıdır.
  • Sözlüğün kullanımı: Sözlüğün kullanımının kolay olması için, sözlükte uygun bir indeks sistemi kullanılmalıdır.

Ortaokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin Türkçe dil becerilerini geliştirmelerine önemli katkılar sağlayabilir. Bu sözlükler, öğrencilerin kelime dağarcığını genişletmesine, kelimelerin anlamlarını daha iyi anlamasına ve Türkçenin zenginliğini ve kültürel değerlerini öğrenmesine yardımcı olabilir.

İşte ortaokul seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler için bazı örnek kelime grupları:

  • Akademik: bilim, matematik, tarih, coğrafya, edebiyat, felsefe, sosyoloji, psikoloji, biyoloji, kimya, fizik
  • Sosyal: arkadaşlık, aile, ilişkiler, toplum, kültür, sanat, spor, medya, siyaset
  • Güncel: teknoloji, ekonomi, çevre, sağlık, güvenlik

Bu kelime gruplarına göre, sözlükte yer alacak kelimeler seçilebilir.


Lise seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin akademik ve profesyonel yaşamlarında ihtiyaç duyacakları kelime dağarcığını geliştirmelerine yardımcı olmayı amaçlamalıdır. Bu amaçla, sözlükte yer alan kelimeler, öğrencilerin akademik ve profesyonel yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir. Ayrıca, sözlükte yer alan kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.

Lise seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin bazı örnekleri şunlardır:

  • Açıklamalı Sözlükler: Bu sözlüklerde, kelimelerin anlamları, örneklerle birlikte açıklanmıştır. Bu sayede, öğrenciler kelimelerin anlamlarını daha iyi kavrayabilirler.
  • Yabancı Kelimeler Sözlükleri: Bu sözlüklerde, yabancı dillerden Türkçeye geçen kelimelerin anlamları, Türkçe karşılıklarıyla birlikte açıklanmaktadır. Bu sayede, öğrenciler yabancı kelimelerin anlamlarını daha kolay öğrenebilirler.
  • Teknik Terimler Sözlükleri: Bu sözlüklerde, belirli bir alanda kullanılan teknik terimlerin anlamları açıklanmaktadır. Bu sayede, öğrenciler ilgili alandaki teknik terimlerin anlamlarını öğrenebilirler.

Lise seviyesinde hazırlanabilecek sözlüklerin hazırlanırken dikkat edilmesi gereken bazı noktalar şunlardır:

  • Kelime seçimi: Sözlükte yer alacak kelimeler, öğrencilerin akademik ve profesyonel yaşamlarında karşılaşabilecekleri kelimelerden seçilmelidir.
  • Kelimelerin anlamları: Kelimelerin anlamları, öğrencilerin kolayca anlayabilecekleri şekilde açık ve anlaşılır olmalıdır.
  • Kelimelerin örnekleri: Kelimelerin anlamları, örneklerle desteklenerek açıklanmalıdır.
  • Sözlüğün kullanımı: Sözlüğün kullanımının kolay olması için, sözlükte uygun bir indeks sistemi kullanılmalıdır.

Lise seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler, öğrencilerin Türkçe dil becerilerini geliştirmelerine önemli katkılar sağlayabilir. Bu sözlükler, öğrencilerin kelime dağarcığını genişletmesine, kelimelerin anlamlarını daha iyi anlamasına ve Türkçenin zenginliğini ve kültürel değerlerini öğrenmesine yardımcı olabilir.

İşte lise seviyesinde hazırlanabilecek sözlükler için bazı örnek kelime grupları:

  • Akademik: felsefe, sosyoloji, psikoloji, biyoloji, kimya, fizik, matematik, tarih, coğrafya, edebiyat
  • Profesyonel: hukuk, tıp, mühendislik, işletme, ekonomi, muhasebe, mimarlık, tasarım
  • Güncel: teknoloji, ekonomi, çevre, sağlık, güvenlik, siyaset

Bu kelime gruplarına göre, sözlükte yer alacak kelimeler seçilebilir.

İşte lise seviyesinde hazırlanabilecek bazı özel sözlük örnekleri:

  • Dil bilimi Sözlükleri: Bu sözlüklerde, dil bilimi alanında kullanılan terimlerin anlamları açıklanmaktadır.
  • Tarih Sözlükleri: Bu sözlüklerde, tarih alanında kullanılan terimlerin anlamları açıklanmaktadır.
  • Coğrafya Sözlükleri: Bu sözlüklerde, coğrafya alanında kullanılan terimlerin anlamları açıklanmaktadır.
  • Edebiyat Sözlükleri: Bu sözlüklerde, edebiyat alanında kullanılan terimlerin anlamları açıklanmaktadır.

Bu sözlükler, öğrencilerin ilgili alandaki bilgi ve becerileri geliştirmelerine yardımcı olabilir.